BİR DİZİ, BİR MESAJ, BİR DİPLOMASİ ARACI OLARAK: WHEN THE PHONE RINGS

BİR DİZİ, BİR MESAJ, BİR DİPLOMASİ ARACI OLARAK: WHEN THE PHONE RINGS Nil Gürel in Türkiye Yayını   ∙   April 15, 2025   ∙   5 min read   ∙   View on Medium Bir dizi ki dram, gizem ve romantik türünün ötesine geçerek küresel yayılma ve diplomasi bağlamında küresel bir medya aracına dönüşüyor. Nasıl mı? Gelin konuyu beraber irdeleyelim. Park Won-sang’ın yönetmenliğinde çekilen “When The Phone Rings” Kore dizisi 12 bölümden oluşmaktadır. 23 Kasım 2024 yılında yayına giren dizinin konusu şöyle: Dizide ana karakterler Baek Sa-eon ve Hong Hee-joo, üç yıldır iletişim kurmadan yaşayan “göstermelik evli” görünümünde bir çifttir. İşeret Dili Tercümanı Hee-joo, bir gece arabasını sürerken maskeli bir adam tarafından kaçırılır ve bu kişi, Hee-joo’nun eşi olan hükümet basın sözcüsü Sa-eon’u ses değiştirici telefonla arayarak kendisinden fidye talebinde bulunur. Sa-eon, bu çağrıyı bir dolandırıcılık girişimi olarak düşünür ve maskeli adamın taleplerine karşılık vermez. Hee-joo, kaza yaparak arabadan kurtulur ve yaşadıklarından Sa-eon’a bahsetmez. Daha sonra Hee-joe ses değiştirici telefonla arayarak kendisinden boşanması ve ablası In-ah’a dönmesi talebinde bulunur. Sa-en, bu talepleri reddetmekte ve arayanın kimliğini bulmaya çalışmaktadır. Çiftin mesleklerine, statülerine, politik ve ailevi ilişkilerine de bağlı olarak yaşanan bir dizi olay ekseninde ilişkileri evirilmiştir. Photo by Markus Winkler on Unsplash İletişim Kuramları Işığında Dizinin Değerlendirilmesi Rehineler saldırgan grup olarak tanımlanan Argan tarafından kaçırılıyor. Kaçırılma olayına ilişin basın sözcüsü Baek Sa-eon basın açıklaması yapıyor. Açıklama bittikten sonra kaydı kapatıp basın mensupları ile özel bir toplantı yapıyor. Kendilerinden yana haber yapmalarını söylüyor ve açıkça “çarpıtma görmek istemiyorum” diye vurguluyor. Hükümeti lekeleyecek yönde hiçbir haber yapılmaması hususunda gazetecileri uyarıyor.(1. Bölüm 8. Dakika 22. Saniyede). Bu noktadan hareketle konu bazı iletişim kuramları ve hegemonya perspektifi bağlamında analiz edilebilir: *Hükümetin basın sözcüsü, medya organlarının olayı nasıl ele alması gerektiği konusunda yönlendirme yapıyor. Ayrıca medyanın sadece neyi haber yapacağını değil, nasıl yapacağını da şekillendirerek halkın algısını yönlendirmeye çalışıyor (Gündem Belirleme Kuramı) *Gazetecilerin olayı belirli bir şekilde sunulmasını isteyerek hükümetin lehine bir çerçeve oluşturulmaya çalışılıyor. “Çarpıtma görmek istemiyorum” ifadesi hükümetin olayın yorumlanma şeklini kontrol etme arzusunu gösteriyor. Medyanın gerçeği değil, hükümetin belirlediği çerçeve içinde şekillenen bir anlatıyı aktarması isteniyor. (Çerçeveleme Kuramı). *Hükümetin medya üzerindeki kontrolü, Antonio Gramsci’nin hegemonya kavramıyla açıklanabilir. Hegemonya, devletin sadece zor kullanarak egemenliğini kurduğu baskı aygıtlarıyla değil ideolojik ve kültürel araçlarla da sağlanır. Medya, hükümetin mesajlarını onun istediği yönde yayarak onun otoritesini pekiştiren bir araç haline getiriyor. Bu durum basın özgürlüğüne de gölge düşüren bir durum olarak sorgulanabilir niteliktedir. Hükümetin hegemonyasını medya aracılığıyla kurduğu görülmektedir. Özetle bu sahne medya ve hükümet arasındaki simbiyotik ilişkiyi gözler önüne sermektedir. Medya hükümetin çıkarlarını koruyarak varlığını sürdürüyor, hükümet de medyayı kullanarak halk üzerindeki kontrolünü pekiştiriyor. Ertesi gün hükümet basın sözcüsü ekibiyle olayla ilgili tüm haberleri tarayıp inceliyor. Bir haberin kaldırıldığı sahne oldukça çarpıcı. Basın sözcüsü kendi fotoğrafının abartılı olduğunu, “bu da bir çarpıtmadır” diyerek kaldırılması yönünde basın organına baskı yapıyor. 10. Dakika 36.saniyede basın toplantısının ardından hükümet basın sözcüsü ekibine “Manşetleri, kişisel yayınları, medyayı ve yorumları kontrol edin. Kamuoyu raporu istiyorum” şeklinde talimat veriyor. Bu sahneler iletişim kuramları çerçevesinde analiz edilebilir: *Noam Chomsky ve Edward S. Herman’ın Propaganda Modeli, medyanın otoriteyle nasıl içi içe geçtiğini açıklar. Bu modele göre medya; ekonomik ve siyasi baskılar nedeniyle bağımsız haber yapamaz. Hükümet, büyük şirketler v.b. güçlü aktörlerin çıkarlarına hizmet eden bir filtreleme sürecinden geçer. Haberin kaldırıldığı sahne, hükümetin medya üzerinde doğrudan bir sansür mekanizmasına sahip olduğunu göstermektedir. *Dizide 4. Bölümde(11. Dakika 14. Saniye) program sunucusu, program yaptığı Psikiyatriste bir kafeteryada kahve içerlerken Baek Sa-eon ve Hong Hee-joo’un evliliğinin gerekçesini şu şekilde açıklıyor: “Sa-eon’un ailesinde pek çok meşhur siyasetçi var. Dedesi Cumhurbaşkanlığı hariç her mevkide bulunmuş. Babası cumhurbaşkanı adayı. Pek çok akrabası bakan, savcı. Belediye başkanı, milletvekili. O da doğal olarak çok nüfuzlu bir ailenin kızıyla evlendi. Chungwoon Gazetesi’nden Başkan Hong’un büyük kızıyla.” Dizide geçen bu diyalog Siyaset-Medya-Hegemonya ilişkilerinin bir yansımasıdır. Dizinin son bölümünde örtülü propaganda yapılmaktadır. Dizinin son bölümünde birtakım kopukluklar vardır, ayrıca önceki bölümlerle bağlantısı bağlamında konu gereksiz bir şekilde uzatılmıştır. Olaylar çok hızlı ilerlemiştir. Sırf propaganda yapmak için son bölüm çekilmiş izlenimi vermektedir. Son bölümde “Paltima” adlı kurgusal bir terör örgütünün “Izmael” isimli bir ülkeye saldırı düzenlediği ve Güney Kore vatandaşlarını rehin aldığı bir sahne yer almaktadır. Buna göre, Paltima ile Filistin’e, Izmael ile İsrail’e gönderme yapılıyor. Filistin halkının acıları görmezden gelinip İsrail yanlısı bir tavır takınılıyor. Photo by Allec Gomes on Unsplash When The Phone Rings Dramatik Kurgu mu Yoksa Küresel Strateji mi? “When The Phone Rings” dizisi, Hallyu olgusunun sunduğu kültürel diplomasinin ve yaratıcı içerik endüstrilerinin tipik örneklerinden bir olarak ele alınabilir. Dizide bir iletişim simgesi olarak telefon teması kullanılarak modern dünyanın küresel iletişim ağına gönderme yapılmıştır. Dizinin anlatım dili ve estetiği, Kore’nin kültürel unsurlarını uluslararası arenada tanıtma çabasını da yansıtmaktadır. Gerek Kore mutfağı gerek giyim tarzı gerek değerleri hakkında izleyici bilgi sahibi olmaktadır. Böylece, Hallyu’nun yarattığı hayran kültürüne katkı sağlayarak, izleyicilerin Kore kültürünü daha yakından tanımalarına imkan vermektedir. Bu tarz yapımlar Netflix gibi dijital medya platformları ve reklamlarının, fragmanlarının yer aldığı sosyal medya aracılığıyla küresel ölçekte yayılmaktadır. Böylece izleyicilerin hem duygusal hem de kültürel bağ kurmasına neden olmaktadır. Güney Kore hükümeti yaratıcı içerik endüstrilerini desteklemekte ve bu sayede ülkenin uluslararası imajı güçlenmektedir. “When The Phone Rings” dizisi de benzer bir stratejiden hareketle devletin ve önde gelen medya şirketlerinin desteklediği, yüksek üretim kalitesiyle öne çıkan bir dizidir. Bu tür yapımlar hem ulusal ekonomi politikalarına katkıda bulunur hem de kültürel diplomasinin önemli araçları olarak işlev görür. Kore Dalgası’nın temel özelliklerinden biri olan kültürel melezlik, dizide de kendini göstermiştir. Beri yandan Kore’ye özgü mutfak kültürü, giyim tarzı v.s. yer alırken Batı etkisiyle harmanlanmış bir kültür sunulmaktadır. Örneğin Batı simgesi Noel Ağacı ve süslemesi Kore dizisinde yer almaktadır. Kullanılan süsler Batı’da özellikle Avrupa’da yaygın olan “ahşap asker” süsü ( Özellikle Almanya kökenli “fındıkıran” (nutcraker) tarzı asker figürleri veya İngiliz muhafız askerlerini andıran biblolar Noel döneminde sıkça tercih edilir), noel çelengi, noel şapkasını andıran çan benzeri süs Batı tarzı noel süsleme unsurlarındandır. (Dizide son bölümde 11. Dakikada ila 11.dakika 55. saniye arasında geçiyor). Dizinin son bölümünde yer alan İsrail propagandası ise Mutlu Binark’ın(2019)’da belirttiği gibi: “Netflix ve Amozon gibi uluslararası sermaye ve aktörlerle kurulan ortaklıklar öykü sürecinin ve formatların küreselleşmesini sağlamaktadır” görüşünün bir yansımasıdır. Güney Kore, yaratıcı içerik endüstrilerini devlet destekli bir kamu diplomasisi aracı olarak kullanmaktadır. Bu stratejiye göre, içerikler, uluslararası arenada Kore imajını güçlendirmeye yönelik titizlikle seçilen temalar ve anlatılardan oluşmalıdır. Fakat dizinin son bölümünde İsrail propagandasının yer alması, bu tek taraflı diplomasi stratejisinin ötesine geçerek farklı jeopolitik aktörlerin kendi çıkarlarını yansıtma çabasının yer aldığı bir anlatıya dönüştüğünü göstermektedir. Özetle kültür ürünlerinin üretim sürecine giren dışsal siyasi mesajlar ile, hem yerel hem uluslararası izleyiciyi hedefleyen çok katmanlı bir diplomasi söylemi inşa edildiği açıktır. When The Phone Rings dizisi, salt bir Kore dizisi değil, çok katmanlı mesajlar taşıyan bir kültürel diplomasi aracına dönüşerek, Güney Kore’nin yumuşak güç stratejisinin somut bir örneği haline gelmektedir. Kaynakça Binark, M. (2019), Kültürel Diplomasi ve Kore Dalgası “Hallyu”: Güney Kore’de Sinema Endüstrisi, K-Dramalar ve K-Pop, Ankara Çolakoğlu, S.& Çolakoğlu B.E.(2008), Kore Toplumu, Kültürü ve Siyaseti, Ankara Konyar (2020), Kültürel Diplomasi ve Kore Dalgası “Hallyu”: Güney Kore’de Sinema Endüstrisi, K-Dramalar ve K-Pop, “Kitap Değerlendirmesi”, Folklor-Edebiyat Dergisi, 26:2, s. 435–438 Şanlı T.E., (2025), Güney Kore Sinemasında Modern Trajedi: Lee Chang Dong Sineması, İstanbul Respond on Medium View story Makalem Medium Türkiye Yayını'nda yayına alınmıştır: medium.com/turkiyem/bi̇r-di̇zi̇-bi̇r-mesaj-bi̇r-di̇plomasi̇-araci-olarak-when-the-phone-rings-c4995d7cf164

CC%87